Dünya Kültürleri
Dünyanın farklı yaşamları.
Bir ülkede neden herkes aynı gün doğum günü kutlar?
Vietnam'da Tết geleneğinde herkes yaşını kendi doğum gününde değil, yeni yılda topluca alır; üstelik bebek doğduğu an bir yaşında sayılır. Yeni yıldan bir gün önce doğan bebek, iki günlükken iki yaşına basabilir. Bu da 'yaş' dediğimiz şeyin biyolojik bir gerçek değil, kültürel bir uzlaşı olduğunu gösteriyor.
Oku ve dinle→Neden bir kabile renkleri sayılarla değil kokularla anlatır?
Malezya'nın yağmur ormanlarındaki Jahai halkı, kokuları soyut tek kelimelerle adlandırabiliyor ve onları İngilizce konuşanlardan kat kat hızlı, tutarlı şekilde isimlendiriyor. Burunları daha güçlü değil; sırf doğru kelimelere sahip oldukları için kokuyla 'düşünebiliyorlar' ve bu, sonradan öğrenilebilen bir beceri.
Oku ve dinle→Hangi kültürde 'teşekkür ederim' demek hakaret sayılır?
Hindistan'ın bazı bölgelerinde, çok yakın aile ve dostluk ilişkilerinde fazlaca teşekkür etmek nezaket değil, soğukluk ve mesafe olarak okunur. Çünkü minneti sözle ifade etmek, sevgiyi bir borç-alacak hesabına indirgemek demektir; gerçek minnet çoğu zaman sessizlikle ve eylemle gösterilir.
Oku ve dinle→Bir adada neden ölüleri yıllarca evde 'yaşatırlar'?
Endonezya'nın Toraja halkı, ölen yakınlarını hemen gömmez; onları 'hasta' sayıp yıllarca odalarında ağırlar, yemeklerini koyar, hatta mezardan çıkarıp yeniden giydirir. Onlar için ölüm ani bir kopuş değil, yıllara yayılan yavaş bir vedadır.
Oku ve dinle→Hangi dilde mavi yoksa gökyüzü görünmez mi?
Bir dilde 'mavi' kelimesi yoksa o rengi gerçekten daha mı zor seçiyoruz? Namibya'daki Himba halkıyla yapılan deneyler şaşırtıcı bir cevap verdi.
Oku ve dinle→Hangi kültür 'gelecek arkamızda' der?
Çoğumuz geleceği önümüzde, geçmişi arkamızda hayal ederiz. Ama And Dağları'ndaki Aymaralar tam tersini yapıyor ve bunun mantıklı bir nedeni var.
Oku ve dinle→Sayı saymayan bir dil insan zihnine ne öğretti?
Amazon'daki Pirahã halkının dilinde sayı yok: ne 'üç' ne 'beş'. Bir dilbilimcinin onlarla geçirdiği yıllar, matematiğin doğuştan gelmediğini gösterdi.
Oku ve dinle→Şeref kültürü kanın basıncına yansır mı?
ABD'nin güney eyaletlerinde hakaret, kuzeydekinden daha çok öfke yaratıyor. Bir laboratuvar deneyi bunu hormon ve nabızla ölçtü; 'şeref kültürü' bedende okunuyor.
Oku ve dinle→Yalnız kişilerin tercih edilmediği bir toplum var mı?
Batı'da 'kendi kararını ver' bir erdem. Ama Doğu Asya araştırmaları, milyonlarca insanın benliğini çok farklı bir denklemle kurduğunu ortaya koyuyor.
Oku ve dinle→Tek bir gemi neden bütün İzlanda'yı akraba yaptı?
İzlandalıların neredeyse hepsi MS 9. yüzyıldaki bir avuç Viking göçmeninden geliyor. Bugün öyle ki uygulama, çıkmadan önce kuzeninle akraba olup olmadığını kontrol ediyor.
Oku ve dinle→Bir Japon adasında neden herkes işaret diliyle konuşuyordu?
1700'lerden 20. yüzyıla dek Massachusetts'teki Martha's Vineyard adasında sağırlık o kadar yaygındı ki işitenler de işaret diliyle konuşuyordu. Sağırlık orada 'engel' değildi.
Oku ve dinle→Tek bir kelimenin çevirisi bir şehri nasıl yok etti?
1945'te Japon başbakanının verdiği 'mokusatsu' yanıtı yanlış çevrildi. Bir kelimenin iki anlamı, tarihin en ağır iletişim hatalarından biri olarak anılır.
Oku ve dinle→Tüm Dünya Kültürleri içeriklerini sesli dinle
Kısa anlatımları arka planda çal, çevrimdışı indir, serini sürdür. İlk 7 gün ücretsiz.
📲 Uygulama çok yakında App Store ve Google Play'de.
