Para Psikolojisi

Şişede '0' fiyat etiketi seni neden delirtir?

MIT'den Dan Ariely'nin deneyi, 'bedava' kelimesinin matematiksel mantığı bozduğunu gösterdi: İnsanlar ucuz çikolatayı bırakıp sıfır fiyata koşuyor.

Zenginler neden hâlâ 'param yetmiyor' der?

Araştırmalar, gelir arttıkça beklentilerin de aynı hızda yükseldiğini gösteriyor: 'Hedonik uyum' yüzünden tatmin çizgisi sürekli kayıyor.

Bir Lale Soğanı Neden Bir Evden Pahalı Oldu?

1637'de Hollanda'da tek bir lale soğanı, kanal kenarındaki bir malikâne fiyatına satıldı. Sonra her şey bir günde çöktü.

Hayatı Boyunca Hademe Olan Adam Nasıl Milyoner Oldu?

Vermont'lu Ronald Read, benzin istasyonunda ve mağazada çalıştı. Öldüğünde 8 milyon dolar bıraktığını kimse bilmiyordu.

Kendi Yaptığın Bir Şeye Neden Fazla Değer Biçersin?

Bir araştırma, insanların kendi kurdukları bir mobilyaya, aynı hazır mobilyadan çok daha fazla para ödediğini gösterdi.

Newton Yer Çekimini Buldu Ama Servetini Neden Kaybetti?

Tarihin en büyük dehası borsada bir balona kapıldı, bugünkü parayla milyonlarca dolar kaybetti ve 'gök cisimlerini hesaplarım ama insan çılgınlığını hesaplayamam' dedi.

Tek kuruşunuz yokken neden daha az hata yaparsınız?

Kıtlık, beynin işlem gücünü çalar ama bir yandan da odağı keskinleştirir. Princeton'lı bilim insanları bunu mercimekçide ve şeker tarlasında ölçtü.

Yuvarlak fiyatlar mı yoksa 9'lu fiyatlar mı satar?

19,90 lira gerçekten 20 liradan daha mı ucuz görünür? MIT ve Chicago Üniversitesi bunu kıyafetler üzerinde deneyledi — sonuç şaşırtıcı.

Kartla mı yoksa nakitle mi daha çok harcarsınız?

MIT'de yapılan bir açık artırmada insanlar kartla, nakide kıyasla iki katına kadar fazla ödemeye razı oldu. Sebebi 'ödeme acısı' denen bir his.

Zengin olmak mı sizi cömert yapar, yoksulluk mu?

Berkeley'de yapılan deneylerde varlık arttıkça empati ve cömertlik azaldı. Hatta sahte bir Monopoly oyunu bile insanı birkaç dakikada değiştirdi.

Maaşı haftalık alanlar neden daha mutlu?

Aynı toplam para, aylık yerine küçük ve sık dilimlerde geldiğinde insanlar kendini daha varlıklı hisseder. Sebebi muhasebede değil, beyinde gizli.

İndirimdeki ürünü neden gereğinden çok alırız?

%50 indirim aslında ne kadar tasarruf ettirir? Beyin indirimi bir kazanç gibi yorumlayıp, ihtiyacımız olmayan şeyi 'kaçırılmaması gereken fırsata' çevirir.